Motivasyonun ulaşılması zor bir şey gibi hissettirdiği dönemlerde, en basit işleri bile yapmak zorlaşabilir. Motivasyon eksikliğinin nedenlerini anlamak, bunun üstesinden gelmenin ilk adımıdır. Peki, yeniden harekete geçmenize ve hedeflerinize ulaşmanıza yardımcı olabilecek pratik yöntemler nelerdir?
Nasıl daha motive hissedebilirsiniz?
İster evinizi temizlemek için motivasyon bulamıyor olun ister kilo vermeye çalışırken kendinizi isteksiz hissedin, motivasyon eksikliği hedeflerinize ulaşmanın önündeki en büyük engellerden biri olabilir. Bir işi tamamlamak ya da işe başlamak için motivasyon bulamadığınızda, öncelikle neden zorlandığınızı düşünün. Ardından harekete geçmenizi sağlayacak bir plan oluşturun. Unutmayın, her yöntem herkes için ya da her durumda aynı şekilde işe yaramayabilir. Hangi yöntemlerin hedeflerinize ulaşmanıza daha çok yardımcı olduğunu görmek için farklı yaklaşımları deneyebilirsiniz.
Tatil dönüşü ihtiyacı: Motivasyon
Motive hissediyormuş gibi davranın
Motivasyonunuzu artırmak, davranışlarınızı değiştirmekle başlayabilir. Kendinizi motive hissediyormuş gibi davranmak, davranışlarınızın duygularınızı olumlu yönde etkilemesini sağlayabilir.
Örneğin; motivasyonun gelmesini bekleyerek pijamalarınızla koltukta oturmak yerine üzerinizi değiştirip hareket etmeye başlayın. Harekete geçmek, motivasyonunuzun artmasına ve başladığınız işi sürdürmenizin kolaylaşmasına yardımcı olabilir. Kendinize şu soruyu sorun: “Şu anda kendimi motive hissediyor olsaydım ne yapıyor olurdum?” Nasıl giyineceğinizi, neler düşüneceğinizi ve hangi davranışlarda bulunacağınızı düşünün. Ardından bunları gerçekten yapmayı deneyin ve motivasyonunuzun artıp artmadığına bakın.
Olumsuz düşüncelerin tersini savunun
Motivasyonunuz düşük olduğunda, harekete geçmemek için nedenlere odaklanabilirsiniz. “Bu çok zor olacak” ya da “Bunu asla bitiremeyeceğim” gibi düşünceler sizi olduğunuz yerde tutabilir. Bunun yerine bu düşüncelerin tersini savunmayı deneyin. Başarısız olacağınızı düşünüyorsanız, başarılı olabileceğinize dair nedenleri sıralayın. Bir işi tamamlayamayacağınıza inanıyorsanız, daha önce benzer işleri tamamladığınızı gösteren kanıtları düşünün.
Bu yöntem, olayların her iki yönünü de görmenize yardımcı olur. Kötümser bir sonucun her zaman gerçeği yansıtmayabileceğini hatırlatır. İşler beklediğinizden çok daha iyi sonuçlanabilir. Daha dengeli bir bakış açısı geliştirmek, denemek için ihtiyaç duyduğunuz motivasyonu artırabilir.
10 dakika kuralını uygulayın
Üç kilometre koşu bandında yürümek gibi gözünüzde büyüyen bir iş söz konusu olduğunda, başlamak için motivasyon bulamayabilirsiniz. Ancak o işin düşündüğünüz kadar kötü olmadığını kendinize göstermek ya da zorluğa dayanabileceğinizi kanıtlamak, bu isteksizliği azaltabilir.
10 dakika kuralı işe başlamanızı kolaylaştırabilir. Kendinize, yalnızca 10 dakika devam edeceğinize ve 10 dakikanın sonunda isterseniz bırakabileceğinize dair izin verin. 10 dakika dolduğunda kendinize devam etmek isteyip istemediğinizi sorun. Büyük olasılıkla, devam etmek için yeterli motivasyonu bulduğunuzu fark edeceksiniz. Sıkıcı bir raporu hazırlamaya başlamakta zorlanıyor ya da yapılacaklar listenizi tamamlamak için koltuktan kalkamıyorsanız bu yöntemi deneyebilirsiniz. Çoğu zaman bir işe başlamak en zor kısımdır. Ancak başladıktan sonra devam etmek çok daha kolay olabilir.
İlginizi çekebilir: 10 dakikada kendinize yapabileceğiniz 5 iyilik
Doğada yürüyüşe çıkın
Temiz hava, ortam değişikliği ve biraz hareket motivasyonunuz üzerinde olumlu bir etki yaratabilir. Özellikle yoğun ve kalabalık bir şehir caddesinde yürümek yerine doğada yürüyüş yapmak faydalı olabilir. 2013 yılında yayımlanan bir araştırma, bir parkta yaklaşık 800 metre yürümenin zihinsel yorgunluğu azalttığını ortaya koydu.
Doğayla iç içe olmak, beyin üzerinde sakinleştirici bir etki yaratarak zihninizi tazelemeye yardımcı olabilir. Bu da zor bir işle uğraşmak için yeniden motive olmanızı sağlayabilir. Bu nedenle kalabalık bir caddede yürümek yerine bir parka ya da botanik bahçesine gitmeyi deneyin. Doğanın içinde olmak, ihtiyacınız olan zihinsel molayı vermenize ve işinize daha motive bir şekilde dönmenize yardımcı olabilir.
Yapmak istemediğiniz bir işi sevdiğiniz bir şeyle birleştirin
Duygularınız motivasyon düzeyinizde önemli bir rol oynar. Üzgün, sıkılmış, yalnız ya da endişeli olduğunuzda zor bir işe başlamaya veya sıkıcı bir görevi tamamlamaya yönelik isteğiniz azalabilir. Yapmak istemediğiniz bir işe biraz eğlence katmak, ruh halinizi iyileştirebilir. Böylece kendinizi daha iyi hissedebilir ve zamanla bu işi yapmayı dört gözle beklemeye bile başlayabilirsiniz.
Örneğin:
Ancak keyif aldığınız şeyin performansınızı olumsuz etkilemediğinden emin olun. Örneğin; bir yazı hazırlarken televizyon izlemek dikkatinizi dağıtabilir ve işinizi daha da yavaşlatabilir. Benzer şekilde, evi temizlerken bir arkadaşınızla konuşmak yaptığınız işe odaklanmanızı zorlaştırabilir.
Yapılacaklar listenizi düzenleyin
Yapılacaklar listeniz gözünüzde büyüdüğünde motive olmak zorlaşabilir. Her şeyi yetiştirmenin mümkün olmadığını düşünüyorsanız hiçbir şey yapmamayı tercih edebilirsiniz. Çoğu insanın bir işin ne kadar süreceğini olduğundan daha kısa tahmin ettiğini unutmayın. İş zamanında tamamlanmadığında ise kendinizi tembel veya verimsiz olarak değerlendirebilirsiniz. Bu durum motivasyonunuzun daha da düşmesine ve işlerinizi tamamlamanızın zorlaşmasına neden olabilir.
Yapılacaklar listenize göz atın ve gerçekten fazla uzun olup olmadığını değerlendirin. Eğer öyleyse, zorunlu olmayan işleri listenizden çıkarın. Bazı işleri başka bir güne erteleyip erteleyemeyeceğinize bakın. En önemli görevleri belirleyerek listenin üst sıralarına taşıyın. Yapılacaklar listenizde ya da listeye bakış açınızda yapacağınız küçük bir değişiklik bile görevlerin daha yönetilebilir görünmesini sağlayabilir. Böylece işe koyulmak için kendinizi daha motive hissedebilirsiniz.
Öz bakımınıza özen gösterin
Kendinize yeterince iyi bakmadığınız sürece motivasyon konusunda zorlanabilirsiniz. Uykusuzluk, sağlıksız beslenme ve dinlenmeye yeterince zaman ayırmamak, günlük yaşamı olduğundan daha zor hale getirebilir. Zihninize ve bedeninize iyi bakmanızı sağlayacak sağlıklı bir öz bakım planı oluşturun:
Çalışmalarınızın karşılığında kendinizi ödüllendirin
Çalışmanızın karşılığında kendinize küçük bir ödül verebilirsiniz. Bir ödülü dört gözle beklemek, hedeflerinize ulaşmak için motivasyonunuzu korumanıza yardımcı olabilir. Örneğin; uzun bir ödev hazırlamanız gerekiyorsa bunu farklı şekillerde parçalara ayırabilirsiniz:
Sizi küçük ve sık ödüllerin mi yoksa işi tamamen bitirdiğinizde alacağınız daha büyük bir ödülün mü daha fazla motive ettiğini düşünün. Sizin için en iyi yöntemi bulana kadar farklı seçenekleri deneyebilirsiniz. Ancak ödüllerinizin çabalarınızı boşa çıkarmadığından emin olun. Örneğin, spor salonunda yaptığınız yoğun bir çalışmanın ardından kendinizi yüksek şeker içeren bir yiyecekle ödüllendirmek ters etki yaratabilir. Uzun vadede sağlıksız alışkanlıkları ödüllendirmek motivasyonunuzu da azaltabilir.
Gerekirse profesyonel yardım alın
Motivasyon eksikliğiniz iki hafta veya daha uzun süre devam ediyorsa profesyonel yardım almayı düşünebilirsiniz. Motivasyon eksikliği günlük yaşamınızı etkiliyorsa da destek almak önemlidir. Örneğin; işe gidemiyorsanız, iş performansınız düşüyorsa veya evden çıkmak için bile kendinizi motive edemiyorsanız, bu durum daha ciddi bir sorunun işareti olabilir.
Bir doktordan randevu alabilirsiniz. Doktorunuz, enerji veya ruh halinizi etkileyebilecek fiziksel sağlık sorunlarını dışlamak isteyebilir. Ayrıca motivasyon eksikliğinizin depresyon gibi bir ruhsal sağlık sorunuyla ilişkili olup olmadığını değerlendirmek için sizi bir ruh sağlığı uzmanına yönlendirebilir. Altta yatan sorunları ele almak ve motivasyon eksikliğiyle başa çıkmak için çevrim içi terapi seçenekleri de değerlendirilebilir.
Motivasyon eksikliğinin nedenleri
Bazen motivasyon eksikliği başlı başına bir sorun olabilir. Ancak bazı durumlarda daha büyük bir sorunun belirtisi olarak ortaya çıkabilir. Örneğin; mükemmeliyetçiyseniz motivasyon eksikliğiniz bir işi kusursuz şekilde tamamlayamayacağınız korkusundan kaynaklanabilir. Mükemmel olma ihtiyacını ele almadığınız sürece motivasyonunuzun artması da zor olabilir.
Bazı durumlarda ise motivasyon eksikliği ertelemeye yol açabilir. Ne kadar çok ertelerseniz kendinizi o kadar az motive hissedebilirsiniz. Bu durumda motivasyonunuzu artırarak işe koyulmak, hem daha iyi hissetmenize hem de daha iyi performans göstermenize yardımcı olabilir. Bu nedenle motivasyon konusunda neden zorlandığınızı düşünmek için birkaç dakika ayırmanız önemlidir.
Motivasyon eksikliğinin yaygın nedenleri
Bunlar motivasyon eksikliğinin yalnızca birkaç yaygın nedenidir. Motivasyon kaybınızın, insanların sizin hakkınızda ne düşündüğüne ilişkin korkulardan veya herkesi memnun etme isteğinden kaynaklanması da mümkündür.
Kaynak: Amy Morin. "What to Do When You Have No Motivation". Şuradan alındı: https://www.verywellmind.com/what-to-do-when-you-have-no-motivation-4796954.
Yeni bir güne motive başlamanın yolları
İç motivasyonu nasıl sağlarız?
