“Ölüm, hayatımızın bir noktasında karşımıza çıkar. İşin doğası böyledir; ben de her zaman ölümün yaşamın doğal bir parçası olduğunu ve hakkında çok daha fazla konuşmamız gereken bir konu olduğunu düşünmüşümdür. Bir bakıma ölümün o ürkütücü etkisini kırmak, onu sıradanlaştırmak için... Yine de ölümün zorlu bir konu olabileceğini biliyorum. Hakkımda bir portre çalışması yapılmasına evet dememin sebeplerinden biri de buydu: Ölümün o ürkütücü havasını dağıtmak ve hakkında konuşulmasını güvenli, rahat bir hale getirmek.
Sevdiklerim için bu heykel, gidip ziyaret edebilecekleri bir yer anlamına gelecek; tıpkı bir anıt gibi. Her ne kadar "şimdi ve burada" yaşamaya odaklanmayı sevsem de, ölüm kaçınılmaz bir gerçek. Umarım bu heykel başkaları için de bir değer taşır; zorlu bir konuyu konuşmaya vesile olur. Peki, karşımızda ne var? Kısmen soyunmuş bir ben... Ki bu, aslında pek de alışılmadık bir durum değil. Ancak aynı zamanda başka bir şey daha görüyoruz. Metastatik meme kanserini simgeleyen bu heykelin ardında; farklı yaşlardan, aile yapılarından, etnik kökenlerden ve sosyal çevrelerden gelen kadınlar var. Hepimiz insanlara kim olduğumuza dair bazı parçalar gösteririz ama her şeyi değil; işte bu projeyle ben de kimliğimin ve değerlerimin bir parçasını ortaya koyuyorum. Özellikle de kanser hastası bir anneyle yaşayan çocuklarıma... Bir anne olarak, çocuklarımın bana ihtiyaç duyduğu anlarda yanlarında olmak isterim. Ancak her şeyin yoluna gireceğini onlara söylemek için her zaman burada olamayacağım; her şeyin iyi olacağını onlara anlatamayacağım.
Hastalar, anneler ve yakınlardan oluşan geniş bir kitleye sesleniyorum: Bizler sadece burada olduğumuz sürece varız; gerisi ise tarihe karışır. Tıpkı bu proje gibi. Bir heykel, bir anı, üzerinde düşünme fırsatı... Metastatik meme kanseri hastası olarak benliğimin bir parçası; sıradan bir kadın olarak benliğimin bir parçası. Bu proje bana, metastatik meme kanseri hastaları grubunun görünür kılınmasına katkıda bulunma fırsatı sunuyor. Biz, sadece bir hasta grubundan çok daha fazlasıyız. Belki de heykelin en önemli yanı budur.
Bu projede yer alma fırsatı bulduğum için minnettarım. En yakınlarıma ve hiç tanımadığım insanlara bir şeyler söyleme fırsatı... Metastatik meme kanseri hastaları grubunun görünürlüğüne katkı sağlama fırsatı... Ve bu süreçte tanıştığım tüm o güzel insanlara: Norveçlilerin deyimiyle, kalbiniz doğru yerde. Bana her zaman özenle, saygıyla ve sevgiyle yaklaşıldı.
Teşekkür ederim.
Cecilie Flatval"
Metastatik meme kanserine dikkat çekmek için bir kadının hikâyesi heykele dönüştü
Norveç’te metastatik meme kanserine dikkat çekmek ve hastalıkla yaşayan kadınları görünür kılmak amacıyla bir bronz heykel yapıldı. “Cecilie” adı verilen eser, metastatik meme kanseri yaşayan bir kadını konu alan dünyanın ilk heykeli olarak tanıtılıyor.
Heykel, 42 yaşında metastatik meme kanseri tanısı alan üç çocuk annesi Cecilie Flatval’ın hikâyesinden ilham aldı. Cecilie, tanısının ardından hastalıkla yaşama deneyimini açıkça paylaşan ve metastatik meme kanserinin daha fazla konuşulması için çalışan isimlerden biri oldu.
Cecilie kimdi?
Cecilie Flatval, Oslo’da yaşayan üç çocuk annesiydi. 42 yaşında metastatik meme kanseri tanısı aldıktan sonra yaşadıklarını başkalarıyla paylaşmaya başladı.
Cecilie, Norveç Meme Kanseri Derneği’nin metastatik meme kanserine yönelik çalışmalarında da yer aldı. 2021’de derneğin hastalığa dikkat çekmek için hazırladığı bir kampanyada kendi deneyimlerini ve tavsiyelerini anlattı.
Hastalığın oldukça yalnız hissettirebilen bir süreç olduğunu düşünen Cecilie, yaşadıklarını açıkça paylaşarak benzer deneyimler yaşayan insanlara destek olmayı amaçlıyordu. Çocuklarının da annelerinin yaşadığı süreci daha iyi anlayabilmesini istiyordu.
Cecilie’nin hastalığı ve yaşam deneyimi hakkında bu kadar açık konuşması, metastatik meme kanserinin daha görünür hale gelmesine katkı sağladı. Heykel projesi de bu hikâyenin devamı oldu.
Hikâyesi heykele dönüştü
Norveç Meme Kanseri Derneği, metastatik meme kanseri yaşayan kadınların deneyimlerine daha fazla dikkat çekmek amacıyla bir heykel projesi başlattı. Proje kapsamında Norveç Heykeltıraşlar Birliği ile iş birliği yapıldı ve heykeltıraş Håkon Anton Fagerås’tan Cecilie’nin bronz heykelini yapması istendi.
Fagerås, Cecilie ile görüşerek onun beden dilini ve doğal duruşunu gözlemledi. Amaç, onu yalnızca hastalığı üzerinden tanımlayan bir figür yaratmak yerine, kendi kişiliği ve gücüyle var olan bir kadını yansıtmaktı.
Heykelde memenin eksik olması ise hastalığı görünür kılan önemli ayrıntılardan biri. Eser, metastatik meme kanseri yaşayan kadınların bedenlerinde ve hayatlarında hastalıkla birlikte meydana gelen değişimleri de sembolik olarak ortaya koyuyor.
Metastatik meme kanseri nedir?
Metastatik meme kanseri, meme kanseri hücrelerinin memenin ve yakın lenf bezlerinin dışındaki organlara yayılması anlamına geliyor. Kanser hücreleri kemiklere, akciğerlere, karaciğere veya beyne ulaşabiliyor.
Uzak organlara yayılmış meme kanseri bugün kronik bir hastalık olarak kabul ediliyor ve henüz tamamen iyileştirilemiyor. Bununla birlikte tedaviler hastalığın ilerlemesini yavaşlatmayı, yaşam süresini uzatmayı ve kişinin yaşam kalitesini mümkün olduğunca korumayı amaçlıyor.
Tedavi, hastalığın özelliklerine ve kişinin durumuna göre değişiyor. İlaç tedavileri ve farklı tedavi kombinasyonlarının yanı sıra yeni seçenekleri araştıran klinik çalışmalar da devam ediyor. Bu nedenle metastatik meme kanseri alanındaki araştırmalar, hastalıkla yaşayan insanların daha uzun ve daha iyi bir yaşam sürmesine yönelik önemli bir çalışma alanı olmayı sürdürüyor.
“Cecilie” Oslo’da
Cecilie’nin heykeli 20 Haziran 2022’de Oslo’da, Norveç Parlamentosu’nun önündeki Eidsvolls plass’ta düzenlenen törenle açıldı. Daha sonra Oslo’nun merkezindeki Spikersuppa’ya kalıcı olarak yerleştirildi. Cecilie Flatval ise 22 Nisan 2023’te hayatını kaybetti.
Bugün “Cecilie” yalnızca bir kadının heykeli olarak değil, metastatik meme kanseri yaşayan kadınların görünürlüğü için bir sembol olarak Oslo’da duruyor. Projenin temel mesajı ise hastalıkla yaşayan kadınların deneyimlerine daha fazla alan açılması, onların ihtiyaçlarının ve yaşamlarının görünür olması ve metastatik meme kanserine yönelik araştırmaların desteklenmesi.
Kaynaklar:
Brystkreftforeningen – Metastatisk brystkreft
Brystkreftforeningen – Verdens første statue av en kvinne med uhelbredelig brystkreft
Brystkreftforeningen – Snart finnes jeg ikke lenger, men det gjør du
Kendinizi sevmeye memenizden başlayın
