Mevsimsel duygudurum bozukluğu ya da halk arasındaki tabirleriyle mevsimsel depresyon, yaz/kış depresyonu mevsimsel değişikliklere bağlı olan bir depresyon türüdür. Mevsimsel depresyon her yıl yaklaşık olarak aynı tarihlerde başlar ve biter. Eğer mevsimsel depresyon yaşadığınızı düşünüyorsanız genellikle belirtileriniz sonbaharda ortaya çıkar ve kış ayları boyunca devam eder. Nadir de olsa ilkbahar ya da yaz aylarında da mevsimsel duygudurum bozukluğu ortaya çıkabilir.

Kadınlar mevsim değişimine daha duyarlı

Mevsimsel duygudurum bozukluğuna kadınlarda erkeklerden daha fazla rastlanılmaktadır. Araştırmacıların bunun sebebini tam olarak açıklayamamasıyla birlikte mevsimsel depresyon deneyimleyen insanların yaklaşık yüzde 75'inin kadın olduğu ortaya çıkmıştır. Mevsimsel duygudurum bozukluğunun nedenleri hakkında bazı bilim insanları hormonların etkili olduğunu düşünmektedir. Bazı teorilere göre ise sonbahar ve kış aylarında daha az güneş ışığına maruz kalınmasından dolayı beynin daha az Serotonin üretmesi de buna sebep olmaktadır.



Mevsimsel depresyon belirtileri nelerdir?

Çoğu insan sonbahar ve kış başlangıcında mevsimsel depresyon yaşarken bazı durumlarda ilkbahar ve yaz aylarının ilk günlerinde de benzer bir duruma rastlanabilir. Her iki durumda da belirtiler hafif bir şekilde başlar ve mevsim boyunca şiddetlenmeye devam eder.

Depresyon nedir? Depresyon belirtileri nelerdir? haberimizi okumak için tıklayın.

Kış depresyonu belirtileri

Mevsimsel depresyon yaşayan insanlar normalden daha fazla uyumaya ihtiyaç duyar ve karbonhidrat içeren besinler tüketme eğilimindedirler. Aynı zamanda depresyona işaret eden benzer belirtiler de gösterebilirler;


Yaz depresyonu belirtileri

Yaz mevsimi ile birlikte baş gösteren belirtiler, bazen yaz depresyonu olarak da adlandırılabilir, genellikle şu belirtilarla ilişkilendirilir;



Mevsimsel depresyona ne sebep olur?

Araştırmacılar mevsimsel depresyona neyin sebep olduğunu tam olarak açıklayamamaktadır. Ancak bu konuyu açıklamak için farklı teoriler ortaya atılmıştır.

Biyolojik saatin değişmesi: Eğer güneş ışığına daha az maruz kalırsanız biyolojik saatiniz değişir. Biyolojik saatiniz ruh halinizi, uykunuzu ve hormonlarınızı düzenler. Bu düzen değiştiğinde insanlar ruh halini dengede tutmakta zorlanabilir.

Beyindeki kimyasal dengesizlik: Nörotransmitterler adı verilen beyin kimsayasalları sinirler arası iletişimi sağlarlar. Bu kimyasallar mutluluk hissine katkıda bulunan Serotonin'i de içerebilir. Mevsimsel duydurum bozukluğu yaşama riski olan insanlarda Serotonin daha az etkin olabilir. Güneş ışığı Serotonin salgılanmasına yardımcı olduğundan kışları durum daha da kötüleşebilir. Serotonin seviyesi düşerek ruh hali değişimlerine neden olabilir.



D Vitamini eksikliği: Serotonin seviyesi aynı zamanda D Vitamini sayesinde de yükselmektedir. Güneş ışığı D Vitaminin üretilmesine yardımcı olur bu nedenle kışın daha az güneş ışığına maruz kalmak da D Vitamini eksikliğine neden olabilir. Bu da Serotonin'i ve dolayısıyla ruh halini etkiler.

D vitamini nedir? D vitamini hangi besinlerde bulunur? haberimizi okumak için tıklayın.

Melatonin yükselmesi: Melatonin uyku düzenini etkileyen bir kimyasaldır. Güneş ışığı eksikliği bazı insanlarda Melatonin'in fazla üretilmesine neden olabilir. Bu insanlar kış boyunca halsiz ve uykulu hissedebilir.

Olumsuz düşünceler: Mevsimsel depresyon deneyimleyen kişiler çoğunlukla stresli olurlar ve özellikle kış mevsimi hakkında olumsuz düşünceleri vardır. Araştırmacılar bu negatif düşüncelerin mevsimsel depresyonun sebebi mi sonucu mu olduğunu tam olarak kesinleştirememişlerdir.

Ne zaman doktora danışılmalı?

Bazı günler daha keyifsiz hissetmeniz normaldir. Ancak günler boyu keyifsiz hissettiğinizi fark ediyorsanız ve normalde keyifle yaptığınız aktiviteler için motive olmakta zorlanıyorsanız bir doktora danışmanızda fayda olacaktır. Özellikle uyku düzeninizde ve iştahınızda bir farklılık hissediyorsanız ve umutsuz düşüncelere kapılıyorsanız kesinlikle doktora danışmanız gereklidir.

Derleyen ve çeviren: Dilara Koru

Referanslar: Cleveland Clinic. Seasonal Depression. Şuradan alınmıştır: https://my.clevelandclinic.org/health/diseases/9293-seasonal-depression

Mayo Clinic. Seasonal affective disorder (SAD). Şuradan lınmıştır: https://www.mayoclinic.org/diseases-conditions/seasonal-affective-disorder/symptoms-causes/syc-20364651

WebMD. Seasonal Depression (Seasonal Affective Disorder). https://www.webmd.com/depression/guide/seasonal-affective-disorder


Facebook Yorumları

YORUMLAR

Yorum kurallarını okumak için tıklayınız!
Yorum yazmak için üyelik girişi yapmalısınız.

Sizlere daha iyi bir hizmet sunabilmek için sitemizde çerezlerden faydalanıyoruz. Sitemizi kullanmaya devam ederek çerezleri kullanmamıza izin vermiş oluyorsunuz.

Detaylı bilgi almak için 'Çerez Politikasını' ve 'Gizlilik Politikasını' inceleyebilirsiniz.