Hepimiz çocuklarımızla, duygularını rahatça paylaşabilecekleri bir ilişki kurmak isteriz. Ancak bazen onların bize açılmasını sağlamak zor olabilir. Aile terapisti Viviana McGovern: "Ebeveynlerden en sık duyduğum şeylerden biri, ‘Çocuğumun benimle konuşmasını istiyorum’ ya da ‘Çocuğumla daha bağlı hissetmek istiyorum’ oluyor” ifadesini kullandı.
Çocuklar genellikle sadece biz sorduğumuz için paylaşım yapmaz. Bunu yapabilmeleri için duygusal olarak güvende hissetmeleri gerekir. Peki bu güven nasıl oluşturulur? Çocuğun kendini duyulmuş ve yargılanmamış hissetmesiyle ve paylaştığında destek göreceğini bilmesiyle. Duygusal güven, sadece ‘büyük konuşmalarla’ değil, günlük küçük anlarda inşa edilir. Peki çocukların size açılmakta zorlandığını gösteren işaretler nelerdir? Bu durumu nasıl anlayabiliriz?
“Okul nasıl geçti?” yerine bunları sorun
Çocukların size açılmakta zorlandığını gösteren işaretler
Çocuğunuzun kendini ifade ederken güvende hissetmediğini nasıl anlayabilirsiniz? İşte bazı olası işaretler:
Uzmanlara göre bu işaretler iki gruba ayrılabilir: Daha belirgin olanlar ve daha örtük olanlar.
Daha belirgin işaretler:
Daha örtük işaretler:
Her çocuk içine kapanarak tepki vermez. Bazıları ise:
Bu davranışlar ilk bakışta 'sorunsuz' gibi görünse de aslında hayal kırıklığı yaratmaktan korktuklarının bir göstergesi olabilir.
Çocuklar neden açılmakta zorlanır?
Çocukların bu şekilde davranmasının nedenleri genellikle erken yaşta oluşan deneyimlere dayanır. Uzmanlara göre çocuklar çok erken yaşta, duygularının merakla mı yoksa eleştiriyle mi karşılandığını öğrenir. Eğer çocuk, duygularını ifade ettiğinde eleştirilme, cezalandırılma, hemen 'düzeltilmeye çalışma' ya da ebeveynin aşırı tepki vermesiyle karşılaşıyorsa, zamanla duygularını içinde tutmanın daha güvenli olduğuna karar verebilir.
Ayrıca çocuklar, ebeveynlerinin nasıl tepki vereceğinden çekindikleri için de paylaşmaktan kaçınabilir. Yanlış anlaşılmak, küçümsenmek ya da cezalandırılmak korkusu bu durumu tetikleyebilir. İyi niyetli olsa bile bazı tepkiler de çocukları uzaklaştırabilir. Örneğin; hemen nasihat vermek ya da sorunu çözmeye çalışmak, çocuğun o anda ihtiyaç duyduğu şey değilse onu içe kapatabilir. Bunun yanında bazı çocuklar duygularını ifade etmekte zorlanır çünkü duygularını adlandıracak kelime dağarcığına sahip değildir.
İlginizi çekebilir: Çocuğunuzla derin bir sohbet için 41 soru
Çocuğunuzun size açılmasını nasıl sağlarsınız?
Uzmanlara göre ilk adım, çocuğu değiştirmeye çalışmak değil, ebeveyn olarak kendinize odaklanmaktır. Çünkü ebeveyn sakin değilse, çocuk da sakinleşmekte zorlanır. Çocuğunuzla konuşmadan önce kendinize şu soruları sorabilirsiniz: Sakin miyim? Yargılamadan dinleyebilir miyim?
Kendinizi dengeledikten sonra şu adımları deneyebilirsiniz:
Ne zaman destek almalı?
Bu süreçte yalnız olmadığınızı unutmayın. Eğer çocuğunuz sürekli içine kapanık, aşırı tepkisel, duygusal olarak donuk ya da kaygı ve depresyon belirtileri gösteriyorsa bir uzmandan destek almak önemlidir. Bir terapist, çocuğun duygularını ifade etmesine yardımcı olurken aynı zamanda ebeveyn-çocuk ilişkisini de güçlendirebilir.
Unutmayın, iletişim iki yönlüdür. Bazen ebeveynlerin de destek alması faydalı olabilir. Özellikle çocuğunuzun iletişim tarzı sizi zorluyorsa ya da nasıl tepki vereceğinizi bilemiyorsanız. Uzmanlara göre terapi, hem çocukların hem de ebeveynlerin daha sağlıklı ve güçlü bir bağ kurmasına yardımcı olabilir.
Kaynak: Wendy Wisner. "13 Signs Your Kid Doesn’t Feel Comfortable Opening up to You". Şuradan alındı: https://www.parents.com/signs-your-kid-doesnt-feel-comfortable-opening-up-to-you-11946889.
Çocuklar neden yalan söyler?
Ebeveyn olarak öfkeyi nasıl yönetebilirsiniz?
