Mahşerin dört atlısı

“Ne yapsam onu mutlu edemiyorum...”

“O kadar sık ona yetmediğimi hissediyorum ki!”

“Yaptığım en ufak şeyde bile eleştirecek bişey bulabiliyor...”

“Sanırım onun ihtiyaçlarını doyuracak kadar yeterli kaynağa sahip değilim!”

 

İlişkilerde çatlaklar oluşurken sesler genellikle bu cümlelerle kulağımıza gelir. Sonra sesler yavaş yavaş duygulara, oradan tutumlara dönüşürken bir bakmışız ki elimizde tuzla buz olmuş bir ilişki.

 

Prof. Dr. John Gottman, eşiyle beraber kurduğu Sevgi Laboratuarı'nda, çiftleri sadece 5 dakika izleyerek, %91 başarı oranıyla boşanma tahmininde bulunmasıyla ünlenmiş bir psikolog.

 

Yıllarca yaptığı araştırmalar sonucunda, evliliklerin yıkılmasının nasıl önlenebileceğini çok somut örneklerle Evliliği Sürdürmenin Yedi İlkesi  kitabında anlatıyor.

 

Kitapta en ilgimi çıkan kısım, ilişkide ölümcül olumsuzluk türü olarak tanımlanan # mahşerin4atlısı ... Gerçekleşme sırasıyla; Eleştiri, hor görme, kendini savunma ve araya duvar örme.

 

Gottman, yakınma ile eleştiriyi çok güzel ayırıyor. Birlikte yaşadığımız kişi hakkında yakınmalarımız olabilir, bu son derece normal. Yakınmada sadece eşimizin yaptığı bir davranışı hedef alırken, eleştiride bunu genelleyip, kişiliğe bağlama hali var. Örneğin;

 

“Doğumgünüm için özel bişeyler planlarsın diye düşünmüştüm, hayalkırıklığına uğradım, hatta kızdım, bana değer vermiyorsun gibi hissediyorum...” bir yakınma.

 

“Yine doğumgünüm için özel birşey planlamaya uğraşmadın, zaten bana değer vermediğini biliyordum. Her zaman aynı, ne kadar düşüncesizce...” bir eleştiri.

 

İlk durumda, olay karşısındaki duygumuzu ifade edip, onda hoşlanmadığımız hareketi belirttik. Davranış değişebilir birşey, dolayısıyla umut verici. Karakteri eleştirdiğinizde ve genellediğinizde ise, karakter bütünlüğüne çarpıp, savunmayı aşamama olasılığı çok yüksek.

 

Ağzımızdan kelimeler çıkarken Acaba şu an yakınma mı, eleştiri mi yapıyorum?” diye düşünmeye başlayıp, kendimizi  “hep, sen, ben, zaten, hiçbir zaman, belliydi..” derken yakalıyorsak büyük ihtimal eleştiri atına binmiş, karakter duvarına toslamak üzere dört nala koşuyoruz demektir. Kendimizi yakaladığımız harika anın tatlı gururu ile derin bir nefes alıp, eleştiriyi yakınmaya çevirmeye çalışabiliriz. Belki süreç  şöyle başlar : “Şu anda kulaklarımı çınlatacak kadar sinirin altında hissettiğim tam olarak ne, hangi duygum?  Öfke, üzüntü, hayalkırıklığı, sevilmediğini hissetme, şefkat ihtiyacı...”  kendimizdeki duyguyu bulup, bunu tetikleyen davranışı eşe aktardığımızda değişen diyaloğa inanamayacaksınız!

 

Gottman’ın mahşerin 2. atlısı olarak tanımladığı davranış ise hor görme. Eleştiriyi takip eden hor görmeye bir örnek:

“Yine doğumgünüm için özel birşey planlamaya uğraşmadın, zaten bana değer vermediğini biliyordum. Her zaman aynı, ne kadar düşüncesizce...”

“ Bu ara işyeri beni çok zorluyor, çok stresli bir dönem geçiriyorum.”

“ Sanki öyle olmadığı zamanları bilmiyorum da!”

 

Göz devirme eşliğinde söylenmiş bu cümle içinde tiksinme barındırdığı için ilişkiyi zehirler. Hor görme kendini, iğneleme, kuşkuculuk, sıfat yakıştırma, küçümseme, alay etme ve kara mizah olarak sahneleyebilir.

 

Tam burada Gottman, çok önemli bir tespitte daha bulunuyor. Birbirini hor gören çiftlerin, bulaşıcı hastalıklara (soğuk algınlığı, grip vb) yakalanma olasılığı, diğer insanlarınkinden çoktur.

 

Hor görme, tiksinmeyi ima ettiğinde, atalarımızdan gelen aktarımlar evrensel mikro mimiklerimize yansır, saklanamaz şekilde, saniyenin 1/15'i ile 1/25'i arasındaki hızlarda gerçekleşirler. Bu da muhtemelen karşı tarafa kendisini bozuk peynir gibi hissettirdiği için, hor görmeli çatışmalar çok tatsız biter.

 

Mahşerin diğer iki atlısına bu yazıda yer kalmadı, haftaya devam edelim. Belki #mahşerin4atlısı altında siz de yaşadıklarınızı paylaşırsınız ve onlar üzerinden diğer ikisini ele alırız?

 

***

 

Geçen yazıda idealilkokul ‘dan konuşurken, konunun gerçek muhataplarından çok güzel tanımlar geldi. Böylelikle, beklentimizin aslında çok maddi kaynak gerektirmeyen,  yaklaşım değişikliği ile çözülebilecek olduğunu görmüş olduk. # idealilkokul resmini yaptığımız güzel fikirlerden sadece bir kaçı:


# idealilkokul aslında idealize edilmeyecek / etmek zorunda kalmayacagimiz kadar "siradan" olmalidir!

# idealilkokul yeşil bahçe içinde olmalı, istisnasız her okulun koşulu olmalı. Açık hava dersleri desteklenmeli, uygulamalı ders artmalı.

# idealilkokul kantin diye market işletmemeli, jelibon, çikolata, sanayi ürünler, trans gıdalar, asitli içecekler satılmamalı. Çocuklar müşteri mi?

# idealilkokul devlet okulu ve parasız olmalı, ikematgah, ulaşım, maddi imkan çocukların hayatını bu kadar direkt etkilememeli!

# idealilkokul ideal okul kriterleri'nin tartışılmasına gerek bırakmayan, her çocuğun kendine göre eğitildiği yerdir:)

# idealilkokul gercek olmalı ! Cocuk için varolmalı ! Gerekirse sisteme dahi karsı durmalı ...

# idealilkokul olmayandir. Okul ne ya? J

# idealilkokul çocuğa oyun oynayacak dünyayı keşfedecek zaman bırakan okuldur

# idealilkokul ayrıca kaynaştırma eğitimi yapabilen okuldur

# idealilkokul'da çocuklar cezalandırılmıyor, yüreklendiriliyor. Sınırlandırılmıyor, teşvik ediliyor. Yaratıcılkları bastırılmıyor, destekleniyor.

# idealilkokul otizmli, down sendromlu, engelli, çocukların da tüm çocuklarla birlikte eşit eğitim aldığı okuldur

# idealilkokul'da top oynamak yasak olmadığı için çocuklar şişesini top yapmak için kantinden limonata almıyor.

 

* John Gottman-Nan Silver / Evliliği Sürdürmenin Yedi İlkesi / Varlık yayınları

Facebook Yorumları
Yorumlar
0
Onay Bekleyenler
0

  • Neden limonlu su içmeliyiz?
    Neden limonlu su içmeliyiz?

    Süresi : İzlenme : 16862

  • Prematüre nedir?
    Prematüre nedir?

    Süresi : 01:30 İzlenme : 4339

  • Uykusuzluğa basit çözümler!
    Uykusuzluğa basit çözümler!

    Süresi : 05:25 İzlenme : 6873

  • Hafif pizza tarifi
    Hafif pizza tarifi

    Süresi : 01:28 İzlenme : 8427

  • İlişkilerde bağlanma çeşitleri
    İlişkilerde bağlanma çeşitleri

    Süresi : 27:40 İzlenme : 1422

BURCUN BUGÜN NE SÖYLÜYOR?

Bugün sizi neler bekliyor? Aşk hayatınızda hangi sürprizler var? Sağlık, iş ve para konularında nelere dikkat etmelisiniz?

hthayat.haberturk.com internet sitesinde yayınlanan yazı, haber, video ve fotoğrafların her türlü hakkı Haberturk Gazetecilik A.Ş.’ye aittir. İzin alınmadan, kaynak gösterilerek dahi iktibas edilemez. Copyright © 2018 - Üretim ve Tasarım Bilgi Grubu
Yukarı Git
HTHayat Mobil Sürümüne Dön