HTHAYAT
BİRKAÇ KELİME YAZARAK SİZE YARDIMCI OLABİLİRİZ
1

Arkeolojik bulgular, geçmişte yaşamış toplumların kültürlerini, teknolojilerini, inançlarını ve günlük yaşamlarını anlamamızı sağlayan en önemli kaynak olarak karşımıza çıkıyor. İspanya'da arkeologlar tarafından bulunan iki eser, insanların Demir Çağı başlamadan çok önce bile uzaydan gelen demiri tanıdığını, değerli bulduğunu ve işleyebildiğini gösteren önemli arkeolojik bulgular arasında yer alıyor.

2

BİR ÇAKIL OCAĞINDA BULUNAN ESKİ BİR HAZİNE

1963 Aralık ayında İspanya'nın güneydoğusundaki bir çakıl ocağında kazı yapan arkeologlar , Bronz Çağı'na ait önemli bir altın koleksiyonu ortaya çıkardılar; ancak iki mat, paslanmış parça diğerlerinden daha dikkat çekiciydi. Düzinelerce altın kase, şişe ve bileziğin arasında, koyu renkli, ağır paslanmış bir  metalden yapılmış kavisli bir bant ve küçük, içi boş bir küre bulundu.

Altmış yıl sonra,  kimyasal testler bu iki parçanın altından çok daha nadir bir malzemeden yapıldığını gösterdi: düşen bir meteoritten elde edilen demir.

Yerel  arkeolog José María Soler, Villena kasabası yakınlarında kazılara öncülük ederek uzmanların Villena Hazinesi olarak tanıdığı buluntuları ortaya çıkardı . Villena  Arkeoloji Müzesi'nde muhafaza edilen koleksiyon, Avrupa'nın en önemli tarih öncesi altın hazinelerinden biri olmaya devam ediyor. Resmi müze kayıtlarında 66 farklı obje sayılırken, diğer kataloglama kaynaklarında 59 obje listeleniyor. Hazinenin büyük çoğunluğunu altın levhalar oluştururken, seçkin gümüş, kehribar ve demir parçaları da bulunuyor.

3

 

Koleksiyonda altın kaplar ağırlıklı olsa da, iki koyu renkli  metal obje, kazı ekibinin onları topraktan çıkardığı günden beri kafasını karıştırıyordu. 1963 tarihli orijinal saha kayıtları, çatlak bir oksit kabuğunun altında gizlenmiş ağır, kurşuni bir metalden bahsediyor. Araştırmacılar, bu eşyaların MÖ 1400-1200 yılları arasında, yani Geç Bronz Çağı'nda yapıldığını düşünüyor. Kürenin ise muhtemelen bir kılıcın veya tören asasının ucunda kullanıldığı tahmin ediliyor. Yani yaklaşık 3.400 yıl önce insanlar, uzaydan gelen bir göktaşının demirini kullanarak takı ve süs eşyaları yapmış. Bu keşif, eski insanların meteorik demiri işleyebildiğini gösteren oldukça önemli bir arkeolojik bulgu.

4

 

KİMYASAL TESTLER UZAYIN KÖKENİNİ ORTAYA KOYUYOR

İlk keşfin üzerinden altmış yıl geçtikten sonra, emekli müze konservatörü Salvador Rovira-Llorens, gizemli metali tanımlamak için bir ekip kurdu. Araştırmacılar Ignacio Montero Ruiz ve Martina Renzi ile birlikte çalışan ekip, kütle spektrometresi analizi için her iki eserden de küçük örnekler aldı.

 

Trabajos de Prehistoria dergisinde yayınlanan çalışmalarında, uzay kayalarını yeryüzündeki cevherlerden ayıran belirli kimyasal belirteçleri hedef aldılar. Meteoritlerin Dünya'da çıkarılan demirden çok daha yüksek nikel konsantrasyonları içermesi nedeniyle, belirgin bir demir-nikel alaşımının varlığı doğrudan meteorit kaynağına işaret etti. Araştırmacılar, hem bileziğin hem de kürenin eski bir uzay kayasından gelen demiri içerdiği sonucuna vardılar.

Eşyaların yüzeyinde binlerce yıl içinde oluşan paslanma, metalin gerçek yapısını değiştirmiş olabilir. Bu nedenle araştırmacılar, elde ettikleri sonuçların henüz kesin olmadığını söylüyor.

Bilim insanları, eserlere zarar vermeden yapılabilecek yeni testlerle bu bulguları doğrulamayı planlıyor. Eğer sonuçlar kesinleşirse, bu iki parça İber Yarımadası'nda (İspanya ve Portekiz'in bulunduğu bölge) bulunan en eski göktaşı demirinden yapılmış eserler olarak tarihe geçecek.

 

5

 

DEMİR ÇAĞI ÖNCESİNDE DEMİRİN DEĞERİ

Bu eşyaların yapıldığı dönemde, Batı Avrupa'da yer altından çıkarılan demiri eriterek işleme yöntemi henüz bilinmiyordu. İnsanlar daha çok bakır ve bronz kullanıyordu. Bu nedenle göktaşlarından elde edilen demir, son derece nadir ve değerli bir malzemeydi. O dönemin ustalarının bu demiri altın ve gümüş kadar kıymetli gördüğü düşünülüyor.

Benzer göktaşı demirinden yapılmış eşyalara Doğu Akdeniz'de de rastlanmıştır. Bunların en ünlü örneklerinden biri, Mısır Firavunu Tutankhamun'un mezarında bulunan özel bir hançerdir.

Araştırmacılar, İspanya'daki ustaların göktaşı demirini nasıl işleyeceklerini bildiklerine dair bir kanıt bulamadı. Bu nedenle Villena Hazinesi'ndeki iki demir eşyanın, Doğu Akdeniz'den İspanya'ya uzanan eski ticaret yolları aracılığıyla getirilmiş olabileceğini düşünüyorlar.

 

Paylaş:
brush-purple Yorumlar