Anne dili (Nananena)

Anne tarafım Laz’dı benim. Anneannem Lazca konuşur, annem anlar ama konuşmazdı. Ben birkaç kelime haricinde hiç Lazca bilmiyorum. (Bu arada sık sık altı çiziliyor ama tekrarlamakta fayda var: Lazca, Türkçe’nin eğilip bükülmesi sonucu oluşan bir şive değil, bilmediğin herhangi bir dil gibi anlaşılamayacak, kendi başına bir lisandır.)

 

Lazca 2007 yılında UNESCO tarafından unutulmaya yüz tutmuş diller kategorisinde Dünya Kültür Mirası listesine eklendi. 1980 yılında yapılan bir araştırmada Türkiye’de Lazca konuşan kişi sayısı 30 bin olarak belirtilmiş. Daha yakın tarihli başka bir kaynak ise Lazca konuşan 250 bin kişi olduğundan dem vurmuş. Bu konuda yapılmış resmi bir çalışma olmadığı için rakamlar birbirinden bu kadar farklı ve her halükârda kesin sayıdan epey uzağız...

 

Oysaki dil insanı yaratan bir unsur. Dil sadece iletişimin değil yaşamın da aynası. Bu yüzden küçük ya da büyük her dil bir zenginlik, farklı bir düşünüş, bilinmedik bir duygu demek. Konuşulan dil; konuşanların karakterinin, yaşadıkları ortamın, neye ne kadar önem verip hangi konuları detaylandırdıklarının aynası...

 

Mesela Lazca’da ‘fındığın içine kurtçuğun girmesi ve fındığın içini yiyip boşaltması sonucunda oluşan içi boş ve işe yaramaz duruma gelmiş olan fındık’ için bir kelime var: "Punt'uğa" tek bir kelime. Tüm dünyanın İngilizce konuşması, insanların birbiriyle iletişimini kolaylaştırıyor olabilir ama düşünce kalıplarını da tekdüzeliğe sürüklediği bir gerçek...

 

Lazca sözlü bir gelenekten gelen bir dil. Bu yüzden ‘Küçük Prens’ romanının Lazca’ya çevrilmiş olması güzel bir haber. Romanın Türkiye’deki koleksiyonerleri, 16-24 Mayıs’ta Ankara Tayfa Kitap Kafe’de kolektif sergi açıyor. Sergi 20 yıldır koleksiyon yapan Ankara Üniversitesi İletişim Fakültesi Öğretim Görevlisi Mehmet Sobacı’nın önderliğinde açıldı...

 

Kaybolan diller

 

  • 2400 dil tehlike altında.
  • Dünya; son 3 kuşakta, kısıtlı sayıda konuşulan dillerin son temsilcilerinin ölmesiyle 200 lisanı yitirdi.
  • Gezegendeki toplam 6 bin dilin 538’i ‘son derece’, 502’si ‘ciddi anlamda’, 602’si ‘açıkça’ tehlike altında. 607 dil ise ‘güvensiz’ durumda.
  • 199 dili 10’dan az insan konuşuyor. 178 diliyse, 10 ila 50 kişi kullanıyor.
  • Dil açısından en zengin ülke, 800 lisanın bulunduğu Papua Yeni Gine. Ülkede 88 dil tehlike altında.

 

Facebook Yorumları
Yorumlar
1
Onay Bekleyenler
0
HTHayat Okuru ne diyor?
  •  
    24 Mayıs 2015 Pazar 01:37

    ben senin güzel annenin arkadaşıyım damla'm, o ne kadar da güzeldir.......herşeyi de bilirdi, ama kendine saklardı.

    Cevapla

  • Propolis nedir? Propolisin faydaları nelerdir?
    Propolis nedir? Propolisin faydaları...

    Süresi : 01:12 İzlenme : 261

  • Senarist, yazar Meriç Demiray'la Türk dizileri ve kitaplar hakkında konuşuyoruz
    Senarist, yazar Meriç Demiray'la Türk...

    Süresi : 30:30 İzlenme : 222

  • Evde kot eskitme nasıl yapılır?
    Evde kot eskitme nasıl yapılır?

    Süresi : 00:56 İzlenme : 4824

  • Devlet Opera Balesi Çocuk Korosu ile 23 Nisan kutlaması
    Devlet Opera Balesi Çocuk Korosu ile 23...

    Süresi : 01:20 İzlenme : 300

  • "Rüya tabircilerine karşı temkinli yaklaşmak gerekli"
    "Rüya tabircilerine karşı temkinli yaklaşmak...

    Süresi : 28:09 İzlenme : 836

BURCUN BUGÜN NE SÖYLÜYOR?

Bugün sizi neler bekliyor? Aşk hayatınızda hangi sürprizler var? Sağlık, iş ve para konularında nelere dikkat etmelisiniz?

hthayat.haberturk.com internet sitesinde yayınlanan yazı, haber, video ve fotoğrafların her türlü hakkı Haberturk Gazetecilik A.Ş.’ye aittir. İzin alınmadan, kaynak gösterilerek dahi iktibas edilemez. Copyright © 2018 - Üretim ve Tasarım Bilgi Grubu
Yukarı Git
HTHayat Mobil Sürümüne Dön